Werknemers dwingen Opel en GM tot concessie

Na een impasse van maanden tekende Opel met zijn Duitse centrale ondernemingsraad een akkoord dat algemeen als een grote concessie van Opel wordt gezien. De zeggenschapsverdeling bij de autofabrikant wordt veranderd op een manier die tot dusver onbespreekbaar was voor moederconcern General Motors. Maar of het doorgaat is allerminst zeker.

GM Europe, waaronder Opel samen met Vauxhall valt, lijdt al jaren miljoenenverliezen. Volgens vakbonden en ondernemingsraden onder andere omdat het Amerikaanse moederconcern zich met te weinig kennis van zaken met te veel dingen bemoeit. Daardoor rollen er auto's van de band die onvoldoende in de smaak vallen bij de Europese consument.
Onder aanvoering van de Europese ondernemingsraad hebben werknemers in de verschillende vestigingslanden de afgelopen maanden aan hetzelfde standpunt vastgehouden: ze willen financieel bijdragen aan een reddingsplan, maar alleen als ook overheden meebetalen. Andere belangrijke voorwaarden zijn dat de werknemers voor dat geld zeggenschap terugkrijgen en dat GM Europe daartoe een andere juridische structuur krijgt. Maar tot nu toe deinsde het Amerikaanse management voor werknemerszeggenschap terug 'zoals de duivel voor een vat wijwater', zoals de financiële pers het uitdrukte.

De vrijdag voor Pinksteren maakten Opel-topman Nick Reilly en de voorzitter van de Duitse centrale ondernemingsraad, tevens EOR-voorzitter, Klaus Franz bekend dat het tóch gaat gebeuren. GM schrapt de komende jaren 8300 van de 48 duizend banen in Europa. Om de balans van de onderneming in de toekomst te verbeteren gaan de Duitse werknemers 177 miljoen euro bijdragen, ervan uitgaande dat collega's elders het bedrag aanvullen tot 265 miljoen. De Duitse werknemers doen dit door af te zien van een al overeengekomen loonsverhoging en een deel van hun vakantie- en feestdagentoeslagen. De totale som, 1 miljard in de komende vier jaar, wordt zolang in een onafhankelijk fonds gestopt. Worden andere afspraken niet nageleefd, dan gaat het geld met rente terug naar werknemers. In ruil voor de werknemersbijdrage gaat GM 11 miljard euro investeren in nieuwe modellen, onder andere in een model dat kleiner is dan de Corsa. Plus: Opel GmbH (“BV”) wordt omgezet in Opel AG (“NV”).
Een Duitse AG onderscheidt zich van een GmbH doordat het management niet verplicht is alles te doen wat aandeelhouders (in dit geval GM) verlangen. Beslissingen zijn er voorbehouden aan een toezichtsraad, en de helft van de zetels daarin wordt naar Duits recht bezet door werknemersvertegenwoordigers.

GM vraagt Europese overheden in totaal om 1,8 miljard euro, waarvan 1,3 miljard uit Duitsland zou moeten komen.
Op woensdag 6 juni 2010 kondigt de Duitse Bondsregering echter aan General Motors hulpvraag voor Opel af te wijzen. De Amerikaanse autoproducent zou genoeg reserves hebben om Opel op de been te houden. Dit kwam erg hard aan bij de Opel werknemers. “De minister van economische zaken laat de werknemers in de kou staan – tegen beter weten in en tegen de belangen van de Duitse vestiging”, verklaarde Klaus Franz. Franz waarschuwde voor de sluiting van minstens twee Opel fabrieken en kondigde een protestmanifestatie aan voor de Frankfurter beurs.

Voor Antwerpen valt het doek, ondanks het nu afgesloten akkoord, in december. De voorzitter van de OR van Opel Antwerpen, Rudy Kennes, zei onlangs in OR-Informatie dat 'zijn' vestiging allang dicht was geweest als het niet aan de EOR had gelegen.
Het enige wat bonden en politici daar nog kunnen doen is proberen om nieuwe investeerders in het complex te interesseren.